Tutorial

We gaan een simpel doch robuust schetsboek maken van ca. 80 pagina's in het formaat 24 x 15 cm staand. We gebruiken hiervoor als papier bijvoorbeeld Romandruk of ander papier van vergelijkbare dikte. Het omslag beplakken we in zijn geheel met een linnen. Uiteraard zijn er allerlei varianten mogelijk, zoals de rug met linnen en verder afwerken met marmer en het verstevigen van de hoeken ook met linnen. We houden deze oefening echter zo eenvoudig mogelijk.

 
Minimaal benodigde gereedschappen en materialen
Een schaar, mes (bijvoorbeeld een afbreekmesje), stalen lat van minstens 35 cm, naald, 2 plankjes van ca. 30 x 25 cm, 2 houtklemmen en een ondergrond om op te snijden (oud karton of een snijmat).
20 vel Romandruk van 50 x 65 cm, grijsboard van 1,5 mm dik (ca. 2 x 25 x 17cm), boekbinderslinnen ca. 35 x 40 cm, 2 vel papier voor het schutblad van ca. 24 x 30 cm (voor de eerste keer mag dat ook wel Romandruk zijn), eventueel ruggengaas, dik garen (voor de eerste keer kan het ook wel met ijzergaren), boekbinderslijm met een platte kwast en oude kranten.
 
 
Stap 1 - Voorbereiding van het materiaal
Snijdt het Romandruk doormidden tot 20 vel van 25 x 32,5 cm.
Snij het papier voor het schutblad op de zelfde maat en vouw de 2 vellen in het midden.
nijdt het grijsboard tot 2 stukken van 24,6 x 14,6 cm en een reep van ca. 24,6 x ca. 0,6 mm. Deze breedte moet gelijk zijn aan de dikte van het binnenwerk, nadat we dat genaaid hebben.
Snijdt het linnen tot een formaat van 40 x 30 cm.
 
 
 
Stap 2 - vouwen van het binnenwerk
Verdeel de vellen Romandruk in 4 stapels van 5 vellen en vouw deze stapels doormidden en leg deze stapels omgekeerd naast elkaar met de vouw naar beneden.
 
 
 
 
 
Stap 3 - Naaien van het binnenwerk
Leg een stapeltje van 5 gevouwen vellen op de rand van een tafel.
Steek een draad van ca. 60 cm door het oog van de naald en steek deze vanaf bijvoorbeeld de rechter de buitenkant door een stapeltje papier, beginnen ca. 5 cm. van de rand. Laat de draad ca. 10 cm uitsteken. Vervolgens van binnen weer naar buiten ca. 3,5 cm van het vorige gat. Herhaal dit nog 2 maal vanaf beide zijden (zie afbeelding).

Pak nu een 2e stapel papier en leg deze precies op de vorige reeds genaaide stapel.
Steek dezelfde draad nu van links naar rechts weer zigzaggend op dezelfde plaatsen door het 2e katern (de stapel gevouwen vellen papier).
Knoop de draad aan de uitstekende rest van het 1e katern, bij voorkeur met de zgn. weversknoop (zie afbeelding).
Herhaal dit weer in de tegenovergestelde richting voor het 3e katern. Haal aan het einde de draad door de draad die de vorige 2 katernen verbind (zie afbeelding).

Verbind op gelijke wijze het laatste katern aan de vorige en knoop de draad enkele malen door de draad van het 3e katern. Knip de uitstekende draden af tot ca. 2 cm van de knoop.
 
Stap 4 - Lijmen van de rug
leg een velletje krantenpapier ca. 5 mm. van de vouw op het schutblad en smeer deze rand in met boekbinderslijm (eventueel iets verdund met water). Verwijder het kranten papier en plak het schutblad met de zojuist gelijmde rand op het genaaide binnenwerk, zodat de vouw evenwijdig ligt met de rug. Herhaal dit aan de andere kant van het binnenwerk.
Voorzie de rug van het binnenwerk, waar dit aan elkaar genaaid is, van voldoende boekbinderslijm, zodat dit geheel afgedekt wordt en de lijm enigszins tussen de katernen dring.
Plaats het binnenwerk tussen de plankjes, eventueel met een velletje krantenpapier ertussen en zet het tussen de houtklemmen vast. Laat het ruim een uur drogen. Verwijder daarna voorzichtig de velletjes krantenpapier en laat het geheel nog minstens 1 uur drogen.
 
Stap 5 - Schoonsnijden
Meestal wordt het binnenwerk pas na het naaien en lijmen tot het juiste formaat schoongesneden, tenzij het gaat om speciale bindwijzen of papier met bijvoorbeeld schepranden. Voor het schoonsnijden gebruiken we het liefste een professionele snijmachine, maar het kan ook met de hand.
Teken met een winkelhaak vanuit de rug het juiste formaat af. Snij nu met bijvoorbeeld een stanleymes langs een stalen lat zonder teveel druk in een aantal malen een zijkant recht af.
 
 
Stap 6 - voorbereiding van het omslag
Teken de juiste posities af voor de stukken grijsboard op de achterkant van het linnen. De rug in het midden en de omslagen daarnaast met een tussenruimte van ca. 8 mm.
 
Stap 7 - Lijmen van het omslag
Leg het linnen met de binnenkant naar boven op een vel krantenpapier en smeer het geheel in ruim tempo in met boekbinderslijm (eventueel iets verdund met water). Smeer met een kwast vanuit het midden nar de zijkanten.
Plaats het ingesmeerde linnen op een schoon vel krantenpapier en plaats vervolgens de rug en de omslagkartons op de juiste positie op het linnen.
Knip de hoekjes schuin af, ca. 2 mm vanaf het karton.
Vouw nu de boven en onderkant om het karton.
Druk nu met de nagel van een vinger de hoekje tegen de zijkant van het karton en vouw vervolgens de zijkanten om het karton (zie afbeelding).
Draai het gelijmde omslag om en druk met de botte kant van een schaar (of nog beter met een vouwbeen) het linnen tussen de omslag kartons en de rug naar beneden, zodat min of meer scherpe vouwen ontstaan.
Laat het geheel minstens een uur drogen.
 
 
 
Stap 8 - Binnenwerk en omslag
Leg het omslag met de binnenkant open op een vel krantenpapier.
Smeer nu de buitenkant van een van de schutbladen in met boekbinderslijm (eventueel iets verdund met water). Smeer met een kwast vanuit het midden nar de zijkanten.
Leg nu het binnenwerk met de rug naar binnen gekeerd op een helft van het omslag en trek de andere kant nu om het binnenwerk heen, zodat er een boek ontstaat. Wrijf het schutblad stevig op het omslag.
Sla de losse kant van het omslag weer open en smeer het andere schutblad in met boekbinderslijm. Trek nu de andere kant van het omslag over het ingesmeerde schutblad en druk het goed aan.
Plaats het hele boek tussen de 2 planken, die minstens zo groot zijn als het boek en zet er een zwaar gewicht op. Zorg ervoor dat de plank precies op de kneep ligt. Laat het geheel minstens een uur drogen.

Het eerste boekje is meestal niet een perfecte schoonheid. Er is veel oefening voor nodig. Het is ook raadzaam om een aantal handelingen af te kijken van een vakman of -vrouw. Een cursus is daarvoor de aangewezen weg.




Top


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Stap 1
Stap 1 
 
 
Stap 2
Stap 2
 
 
Stap 3
Stap 3
Stap 3b
Stap 3b
 
 
Stap 4
Stap 4
 
 
 
Stap 5
Stap 5
 
 
 
 
Stap 7
Stap 7
Stap 7b
5tap 7b
 
 
Stap 8
Stap 8